2026-04-17 Artykuły

Profilaktyka i leczenie zakażeń układu moczowego (ZUM) u osób dorosłych

Zakażenia układu moczowego należą do najczęstszych zakażeń bakteryjnych. W dobie rosnącej oporności na antybiotyki szczególną rolę odgrywa fitoterapia. W profilaktyce i leczeniu łagodnych zakażeń układu moczowego mogą być wykorzystywane m.in. preparaty żurawinowe oraz lek roślinny. Pewne znaczenie w leczeniu i profilaktyce zakażeń układu moczowego mają preparaty zawierające w swoim składzie D-mannozę. Obecnie zaleca się także immunoprofilaktykę jako postępowanie pierwszego wyboru u kobiet z nawracającymi zakażeniami układu moczowego przed rozważeniem długotrwałej antybiotykoterapii profilaktycznej. Najlepiej przebadanym preparatem jest OM-89-lizat bakteryjny Escherichia coli podawany doustnie przez 90 dni.

Zakażenie układu moczowego (ZUM) to reakcja zapalna wywołana kolonizacją bakteryjną, grzybiczą lub wirusową nabłonka przejściowego [1]. Schorzenie to należy do najczęstszych zakażeń bakteryjnych. W populacji osób dorosłych stanowią około 10–20% zakażeń pozaszpitalnych.

Głównym patogenem wywołującym zakażenia układu moczowego są bakterie, w 70–95% przypadków jest to bakteria Escherichia coli. Rzadziej przyczyną zakażenia są pałeczki Gram-ujemne ( Klebsiella i Enterobacter). Zakażenia spowodowane przez wirusy i grzyby występują rzadziej i są związane z obniżeniem odporności, stosowaną farmakoterapią bądź występują z niektórymi chorobami. Na zakażenia układu moczowego w szczególności są narażone kobiety (dodatkowym czynnikiem ryzyka jest ciąża) ze względu na anatomiczną bliskość ujścia cewki moczowej i odbytu, ale także osoby starsze i dzieci.

  Czytaj pełny tekst

Autor: dr n. med. Anna Citko

Udostępnij:

Data publikacji: 2026-04-17

Źródło: "Lek w Polsce" nr 03/2026

Słowa kluczowe: zakażenia układu moczowego, preparaty żurawinowe, lek roślinny, OM-89, fitoterapia

DOI: 10.57591/Lek.202603.01

1. Kubik P. Zakażenie układu moczowego. W: Drewa T, Juszczak K, red. Urologia. 2 wyd. Warszawa: PZWL; 2023. s. 100-102.
2. Bochniewska V, Jung A, Żuber J. Zakażenia układu moczowego u dzieci. Pediatr Med Rodz. 2012;8(1):12-22.
3. Okrągła E, Szychowska K, Wolska L. Mechanizmy utrzymania sterylności układu moczowego. Postepy Hig Med Dosw. 2014;68:684-694.
4. Lichosik M. Zakażenie układu moczowego. W: Dobrzańska A, Obrycki Ł, Socha P, red. Pediatria w praktyce POZ. Warszawa: Standardy Medyczne Media Press; 2022. s. 494-500.
5. Juszczak K, Dybowski B, Holecki M, Hryniewicz W, Klimek H, Kłoda K, et al. Wytyczne dotyczące diagnostyki, terapii i postępowania w pozaszpitalnych zakażeniach dolnych dróg moczowych. Lekarz POZ. 2024;10(3):127-148.
6. Wiatr T, Chłosta P. Zakażenia układu moczowego w praktyce internisty – pułapki diagnostyczne i terapeutyczne. Lekarz POZ. 2025;11(5):343-351.
7. Babicki M, Kiliś-Pstrusińska K, Kołodziej A, Mastalerz-Migas A, Miotła P. Non-antibiotic therapies in uncomplicated lower urinary tract infections. Lekarz POZ. 2024;10(4):235-244.
8. Ciołkowski A. D-mannoza w profilaktyce i leczeniu zakażeń układu moczowego. Lek w Polsce. 2024;(9):43-47.
9. Kiliś-Pstrusińska K, Mastalerz-Migas A, Apoznański W, Szydełko T. Lek roślinny Canephron w leczeniu i profilaktyce zakażeń dolnych dróg moczowych. Lekarz POZ. 2022;(1):65-71.
10. Krauze-Baranowska M. Produkty lecznicze roślinne w chorobach dróg moczowych. Lekarz POZ. 2025;11(3):159-173.
11. Rutter P. Community Pharmacy: Symptoms, Diagnosis and Treatment. 5th ed. Elsevier; 2020.
12. González de Llano D, Moreno-Arribas MV, Bartolomé B. Cranberry polyphenols and prevention against urinary tract infections. Molecules. 2020;25(15):3523. doi:10.3390/molecules25153523.
13. Skrzypulec-Plinta V, Janiszewska P, Osadnik K, Janas J, Krzysztofik S, Bielecka W, et al. Treatment of urinary tract infections. Forum Położnictwa i Ginekologii. 2023;(71):36-41.
14. Hamann GL, Campbell JD, George CM. Warfarin-cranberry juice interaction. Ann Pharmacother. 2011;45(3):e17. doi:10.1345/aph.1P451.
15. Torretta S, Scagliola A, Ricci L, Mainini F, Di Marco S, Cuccovillo I, et al. D-mannose suppresses macrophage IL-1β production. Nat Commun. 2020;11(1):6343. doi:10.1038/s41467-020-20164-6.
16. Ala-Jaakkola R, Laitila A, Ouwehand AC, Lehtoranta L. Role of D-mannose in urinary tract infections. Nutr J. 2022;21(1):18. doi:10.1186/s12937-022-00769-x.
17. Kyriakides R, Jones P, Somani BK. Role of D-mannose in prevention of recurrent urinary tract infections. Eur Urol Focus. 2021;7(5):1166-1169. doi:10.1016/j.euf.2020.09.004.
18. Lee SJ, Yoo J, Kim HY, Choi JB, Lee DS. Effect of long-term postoperative OM-89 administration. Investig Clin Urol. 2025;66(3):261-271. doi:10.4111/icu.20250086.
19. Srivastava S, Roddam S, Srivastava D, Shehu A, Gogineni KK, Singla R, et al. Non-antibiotic interventions for preventing UTIs during pregnancy. Cureus. 2025;17(10):e93874. doi:10.7759/cureus.93874.
20. Han Z, Yi X, Li J, Liao D, Ai J. Nonantibiotic prophylaxis for urinary tract infections. Infection. 2025;53(2):535-546. doi:10.1007/s15010-024-02357-z.
POWRÓT
...
Info
Najczęściej czytane
Redaktor poleca
GP

Na skróty

Informacje

Copyright © Medyk sp. z o.o